Program edukacyjny "STASZIC. MYŚLENIE, KTÓRE WYPRZEDZAŁO CZAS"
Zapraszamy do skorzystania z programu edukacyjnego, który towarzyszy projektowi „Świętokrzyskie Wykłady Staszicowskie”. Stanowi on spójny cykl zajęć dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, poświęcony postaci Stanisława Staszica – jednego z najwybitniejszych myślicieli polskiego oświecenia, badacza, reformatora i wizjonera rozwoju regionu świętokrzyskiego. Zajęcia różnią się formą i poziomem zaawansowania, lecz łączy je wspólna idea: pokazanie, że myśl Staszica – oparta na obserwacji, odpowiedzialności i działaniu – pozostaje aktualna także dziś. Program łączy elementy historii, nauki, edukacji regionalnej oraz pracy twórczej i zespołowej.
Uczestnicy zajęć poznają Stanisława Staszica jako badacza przyrody i Ziemi, autora odważnych koncepcji społecznych i gospodarczych oraz człowieka, który potrafił łączyć teorię z praktyką. Warsztaty rozwijają ciekawość poznawczą, umiejętność analizy, krytyczne myślenie oraz świadomość związku między przeszłością a współczesnością.
TEMATY ZAJĘĆ:
1. ODKRYWAJ. MYŚL. ZMIENIAJ. ŚLADEM STASZICA Warsztaty edukacyjne dla klas 0–III
Zajęcia wprowadzające najmłodszych w świat odkrywania i zadawania pytań. Dzieci poznają Stanisława Staszica jako człowieka ciekawego świata i aktywnego, który poprzez obserwację świata potrafił zmieniać rzeczywistość. Warsztaty łączą opowieść muzealną z prostymi zadaniami odkrywczymi i elementami pracy twórczej, rozwijając uważność, wyobraźnię i pierwsze doświadczenia kontaktu z historią regionu.
2. STASZIC I TAJEMNICE ZIEMI Warsztaty odkrywcze dla klas IV–VI
Zajęcia inspirowane działalnością Staszica jako badacza i podróżnika. Uczestnicy wcielają się w rolę młodych odkrywców, poznając historię Ziemi zapisaną w skałach, warstwach ziemi i
krajobrazie. Warsztaty uczą obserwacji, porównywania i wyciągania wniosków, pokazując naukę jako fascynującą przygodę badawczą i zachęcając do samodzielnego myślenia.
3. STASZIC I WIZJA STAROPOLSKIEGO OKRĘGU PRZEMYSŁOWEGO Zajęcia z elementami gry strategicznej dla klas VII–VIII
Warsztaty poświęcone koncepcjom rozwoju gospodarczego Stanisława Staszica i idei Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. Uczniowie poznają znaczenie zasobów naturalnych, geografii i planowania w rozwoju regionu świętokrzyskiego. Część zajęć ma formę pracy decyzyjnej inspirowanej grą strategiczną, rozwijającej myślenie przyczynowo skutkowe, odpowiedzialność za wybory i umiejętność pracy zespołowej.
4. PRZESTROGI DLA POLSKI. STASZIC W DYSKUSJI Z WSPÓŁCZESNOŚCIĄ Warsztaty seminaryjno-dyskusyjne dla szkół ponadpodstawowych
Zajęcia oparte na analizie tekstów źródłowych Stanisława Staszica, przede wszystkim fragmentów „Przestróg dla Polski”. Uczniowie interpretują teksty w kontekście historycznym i zestawiają je z problemami współczesności, takimi jak odpowiedzialność obywatelska, rola elit, edukacja i dobro wspólne. Warsztaty mają formę seminarium problemowego z elementami dyskusji i debaty.
KIELECKI ATLAS SZTUK
Projekt „Kielecki Atlas Sztuk” rozwija kompetencje kulturowe przez praktyczną pracę z dziedzictwem Kielc. Uczestnicy (dorośli, młodzież, seniorzy, nauczyciele) uczą się „czytać” miasto — architekturę, detale, rytmy i historie — i przetwarzać je w prace graficzne, fotograficzne, narracyjne i przestrzenne. Program łączy działania terenowe, warsztaty artystyczne (litografia, akwarela, linoryt, fotografia, modelarstwo, taniec, storytelling) i działania wspierające kompetencje kulturowe i ich dalszą popularyzację. Rezultaty: cykl różnorodnych warsztatów, konkurs „Opowiedz Kielce”, wystawa „Mapa Sztuk Kielc” i podstrona „Atlas Sztuk Kielc”. Projekt angażuje
najlepszych ekspertów i praktyków — historyków sztuki, artystów i edukatorów (m.in. Maria Nowakowska, Krzysztof Myśliński), co podnosi wartość merytoryczną. Zapewniamy dostępność oraz plan upowszechniania, gwarantujące trwałość i wykorzystanie efektów realizowanych działań.
Informacje o odbywających się warsztatach pojawiają się na bieżąco na stronie internetowej oraz Facebooku muzeum. Obowiązują zapisy.
LABORATORIUM SZTUK MIEJSKICH
- Sztuka patrzenia – architektura
Poznawanie kieleckiej architektury poprzez obserwację stylów, proporcji i relacji przestrzennych. Uczestnicy tworzą własną wizualną mapę miasta, odkrywając, jak zabudowa kształtuje jego tożsamość. - Sztuka patrzenia – detal
Warsztat poświęcony ornamentom i detalom architektonicznym Kielc. Uczestnicy dokumentują i interpretują elementy, które budują lokalne dziedzictwo i mikrohistorie miasta. - Sztuka opowiadania – legendy i mikroopowieści miejskie
Twórcze pisanie inspirowane historią i przestrzenią Kielc. Uczestnicy tworzą krótkie teksty nadające miejskim miejscom nowe znaczenia. - Sztuka obrazu – litografia inspirowana twórczością Jadwigi Trzcińskiej
Warsztat graficzny inspirowany twórczością kieleckiej artystki Jadwigi Trzcińskiej. Uczestnicy uczą się podstaw litografii i tworzą autorskie prace inspirowane miastem. - Sztuka koloru – akwarela inspirowana twórczością braci Praussów
Zajęcia akwarelowe inspirowane pejzażami i kolorystyką twórczości braci Praussów. Uczestnicy interpretują barwy i atmosferę Kielc we własnych pracach. - Sztuka wzoru – grafika inspirowana kieleckimi posadzkami
Warsztat odkrywający wzory historycznych kieleckich posadzek ceramicznych. Uczestnicy projektują własne ornamenty łączące tradycję z nowoczesną interpretacją. - Sztuka ruchu – taniec inspirowany tradycją Kielecczyzny
Zajęcia ruchowe wykorzystujące rytmy i gesty tradycji regionu w nowoczesnej formie. Warsztat rozwija ekspresję, świadomość ciała i współpracę w grupie. - Sztuka miniatury – model kieleckiego budynku
Warsztat modelarski inspirowany charakterystyczną architekturą Kielc. Uczestnicy tworzą miniaturowe modele budynków, poznając zasady formy i proporcji. - Sztuka kształtu – warsztaty rzeźby inspirowanej kieleckimi rzeźbami miejskimi
Zajęcia poświęcone miejskim rzeźbom jako źródłu inspiracji artystycznej. Uczestnicy tworzą własne niewielkie formy przestrzenne, ucząc się podstaw modelowania.
DZIAŁANIA DLA DZIECI I MŁODZIEŻY SZKOLNEJ
- Moje Kielce w jednym kadrze – mini warsztaty fotografii miejskiej
Warsztat wprowadzający młodzież w podstawy fotografii miejskiej i kadrowania. Efektem jest wspólna galeria pokazująca indywidualne spojrzenie na Kielce. - Mapa emocjonalna mojego miasta – warsztat kolażu
Uczestnicy przedstawiają swoje emocje i skojarzenia związane z miastem za pomocą kolażu. Powstają osobiste mapy pokazujące, jak młodzi ludzie postrzegają Kielce. - Czytamy budynki – warsztat inspirowany detalem architektonicznym
Zajęcia rozwijające uważność na architektoniczne detale miasta. Uczniowie tworzą szkice i poznają symbolikę miejskiej przestrzeni. - Kielce w odcieniach – warsztat litograficzny inspirowany twórczością Jadwigi Trzcińskiej
Warsztat graficzny inspirowany twórczością lokalnej artystki. Uczniowie poznają proste techniki litograficzne i tworzą własne interpretacje miasta.
DZIAŁANIA DLA SENIORÓW
- Album dawnych Kielc – warsztaty wspomnień i narracji
Warsztat oparty na pracy z archiwalnymi fotografiami i wspomnieniami uczestników. Zajęcia wspierają pamięć, integrację i aktywność narracyjną seniorów. - Kolor Kielc – akwarela dla seniorów
Spokojne zajęcia malarskie wykorzystujące proste techniki akwarelowe. Warsztat wzmacnia kreatywność i umożliwia komfortowy udział osobom o różnym poziomie sprawności. - Kielce w odcieniach – warsztat litograficzny inspirowany twórczością Jadwigi Trzcińskiej
Zajęcia graficzne prowadzone w dostępnym i przyjaznym tempie. Seniorzy poznają twórczość artystki i tworzą własne prace inspirowane jej stylem. - Czytamy kieleckie kamienice – warsztat inspirowany detalem architektonicznym
Warsztat wykorzystujący prezentacje multimedialne zamiast spacerów miejskich. Uczestnicy poznają detale architektoniczne Kielc i wykonują proste szkice.
MIASTO JAKO OPOWIEŚĆ - WARSZTATY NARRACJI, GRAFIKI I DETALU MIEJSKIEGO
Cykl łączący działania literackie, graficzne i obserwację miejskiej przestrzeni. Uczestnicy odkrywają miasto jako źródło historii, inspiracji i twórczej interpretacji.
